avatar

4779

گفت‎وگوهایی دربارة انسان و فرهنگ، پیر بوردیو و دیگران، گزیده و ترجمة ناصر فکوهی، انتشارات فرهنگ جاوید/ چاپ اول 1389
یادداشت مترجم
انسان‎شناسی، امروزه در کشور ما علمی ناشناخته نیست و خوشبختانه هر سال بر ادبیات این رشتة جامع و استثنایی افزوده می‌شود. شمار کتاب‌هایی که در حوزة انسان‎شناسی مقدماتی منتشر شده‎اند، تعداد نسبتاً قابل قبولی دارند و اگر ضعفی هست، عمدتاً در زمینه‌هایی چون نظریه‌ها، به‎ویژه نظریه‌های جدید، شاخه‌ها، مطالعات و البته آثار کلاسیک انسان‎‎شناسی است

گفت‎وگوهایی دربارة انسان و فرهنگ، پیر بوردیو و دیگران، گزیده و ترجمة ناصر فکوهی، انتشارات فرهنگ جاوید/ چاپ اول 1389
یادداشت مترجم
انسان‎شناسی، امروزه در کشور ما علمی ناشناخته نیست و خوشبختانه هر سال بر ادبیات این رشتة جامع و استثنایی افزوده می‌شود. شمار کتاب‌هایی که در حوزة انسان‎شناسی مقدماتی منتشر شده‎اند، تعداد نسبتاً قابل قبولی دارند و اگر ضعفی هست، عمدتاً در زمینه‌هایی چون نظریه‌ها، به‎ویژه نظریه‌های جدید، شاخه‌ها، مطالعات و البته آثار کلاسیک انسان‎‎شناسی استکه ما هنوز شمار اندکی از آن‎ها را در اختیار داریم. تصور ما این است که این ضعف می‌تواند و باید به‎وسیلة نسل‌های جوان انسان‎شناس، جبران شود. اما این کار نیازمند چشم‎انداز و دیدگاه‌هایی درازمدت و باورداشتن به آیندة این رشته و تأثیر‌گذاری و کارآ بودن آن در زندگی و جامعة ما دارد. متأسفانه کمبودی که در حوزة آموزش این علم ــ علی‌رغم نیاز به سطوح بالای تحصیلات در آن ــ وجود دارد، یعنی نبود دورة دکتری و شاخه‌های تخصصی در سطح کارشناسی ارشد، سبب شده است که نیروهایی کارآزموده برای تدوین ادبیات موضوعی مناسب در این رشته از علوم انسانی، هنوز در بازار کتاب و ادبیات علمی ما حضور نداشته باشد. این کمبود نیرو را شاید بتوان در کوتاه‎مدت از طریق ترجمة کتاب‌ها و مقالات متعدد در زمینه‌ها و شاخه‌های بی‌شمار این رشته، تا‎اندازه‌ای جبران کرد.
به همین دلیل، تأکید ما در سال‌های اخیر، بر نقش ترجمه به‎عنوان پلی‎ میان‎فرهنگی بوده است. پلی که چه به‎صورت مقطعی و چه در درازمدت، به آن نیازمندیم. درواقع، تعداد کتاب‌ها و مقالاتی که هر سال در حوزه‌های مختلف انسان‎شناسی منتشر می‌شوند، به‎حدی زیادند که شاید با وجود تمام تلاش‌های ما در سال‌های آینده، نتوانیم جز ذره‌ای کوچک از آن‎ها (همچون قطره‌ای از اقیانوس) را به زبان خود برگردانیم. البته در این‎جا ما چندان از ترجمة ضروری آثار کلاسیک صحبت نمی‌کنیم که خود نیازمند اهتمامی ملی و ایجاد نهادهایی خاص است. با وجود این، نمی‌توان منتظر نشست و به دلیل نداشتن نیروی ماهر دست بر روی دست گذاشت. بنابراین، ما درصدد بوده‌ایم که در عین تلاش برای تربیت چنین نیروهایی، بخشی از این کتاب‌ها را به فارسی برگردانیم؛ و برای این کار، از همة شیوه‌های ممکن استفاده کرده‌ایم. یکی از این شیوه‌ها، ترجمه‌هایی از نوع کتاب حاضر است که خوانندگان را با طیف گسترده‎ای از اندیشه که در انسان‎شناسی و شاخه‌های نزدیک به آن و نیز در سایر حوزه‌های فرهنگ وجود دارند، از خلال زبانی قابل فهم برای عموم، یعنی گفت‌و‌گو، آشنا می‌کند.
گفت‌و‌گوهای بیست‎وسه‎گانة کتاب حاضر، هرکدام از زبان یکی از مهم‌ترین متخصصان حوزه‌های مربوط به انسان‎شناسی و فرهنگ، خوانندگان را با اساسی‌ترین مسائل و چشم‎اندازهای آن حوزه آشنا می‌کنند و می‌توانند زمینه‌ای باشند (و این آرزوی ماست) که جوانان و اندیشمندان زیادی را به سوی هر یک از این حوزه‌ها و کار بیش‎تر، چه در زمینة تألیف و چه در زمینة ترجمه، جلب کنند.
انتخاب گفت‎وگوها به صورت آزاد و براساس تجربه و حساسیت‌های مترجم انجام گرفته است و لزوماً نمی‌توان از یک ارتباط کاملاً منطقی و منسجم میان گفت‌و‌گوها در یک ساختاری فکری دفاع کرد. اما، در عین‎حال، معتقدیم که نیاز به چنین ساختاری در حال حاضر وجود ندارد و بهتر است خوانندگان را بیش‎تر ازخلال سازوکارهایی ساده‌تر با این افکار بسیار گسترده آشنا کنیم، تا زمینة ایجاد علاقه‎مندی‌ها و کشش به سوی ترجمه و تألیف آثار و همچنین تحصیل و خط سیرهای علمی جدی‌تر در هر یک از این شاخه‌ها، که تقریباً تمام آن‎ها در کشور ما بکر هستند، به‎وجود بیاید. ذکر این نکته در این‎جا ضروری است که منبع گفت‌وگو در صفحة نخست آن مشخص شده است و کتاب‎شناسی‌های هر گفت‌وگو که در انتهای کتاب گردآمده‎اند، به منابعی مربوط است که گفت‌وگوکننده به آن‎ها اشاره کرده است.
این کتاب، نخستین کتاب از مجموعه کتاب‌های است که به انتشار اندیشه‌های متفکران معاصر در حوزة فرهنگ اختصاص خواهد داشت و تلاش می‌شود به صورت‌های مختلف، یعنی در قالب گفت‌وگو یا گزیده‌هایی از آثارشان، عرضه شوند. امیدواریم خوانندگان دلسوز و فرهیخته با نقد و پیشنهادهای خود، بتوانند بر ارزش و کیفیت این آثار از طریق روشن کردن ضعف‌هایشان، به ما یاری رسانند.

ناصر فکوهی
زمستان 1388

فهرست
یادداشت مترجم
فرهنگ حیوانی: فرانس دووال
زبان طبیعی عواطف: پل اکمن
انسان‌شناسی فرزندی: فرانسواز هریتیه
انسان‎شناسی سحر و جادو: ژان فاوره سادا
انسان‎شناسی آدم‌های معمولی: کریستیان برومبرژه
مردمان جنگجو: ژرار شالیان
محیط‎شناسی زبان‌ها: لویی ژان کالوه
پایان بیگانه‌گرایی: آلبن بنسا
درهم‎آمیختگی فرهنگی: ژان‎ـ لو امسل
توهم فرهنگ‌ها: آدام کوپر
روایت یک زندگی: کلود لوی استروس
واژه‎نامه صمیمی: کلود لوی استروس
مدرنیتة سیال: زیگمونت باومن
دیاسپورا و دولت‌های ملی: دومینیک اشناپر
اقتصاد مجمع‎الجزایری: پیر ولتز
فرهنگ و اخلاق: مونیک کانتو اسپربر
شناخت خود و اخلاق کنش: پل ریکور
جامعه‎شناسی یک ورزش رزمی است: پیر کارل
سنت روشنفکر معترض: گونتر گراس و پیر بوردیو
جوانی، واژه‌ای بیش نیست: پیر بوردیو
دانشگاه‌ها، پادشاهان برهنه: پیر بوردیو
از زنانگی تا مردانگی: الیزابت بدنتر
فیلسوف عدم قطعیت: ادگار مورن
کتاب‎شناسی
نمایه